Pelosi döndü krizi kaldı: Çin tatbikatlarla Tayvan’ı ablukaya aldı

04.08.2022 07:52 Son Güncelleme: 04.08.2022 07:56 ABD Kongresi’nin en kuvvetli isimlerinden Demokrat Partili Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi dün Tayvan’dan ayrılarak Cenup Kore’ye hareket etti. Tayvan adasını bir parçası kabul eden Çin Halk Cumhuriyeti’nin son sert tepkisinin gölgesinde önceki gece süregelen ziyarette Pelosi, Tayvan’ı asla yalnız bırakmayacakları mesajını vererek, “ABD’nın Tayvan’la dayanışması bugün asla olmadığı kadar büyük ehemmiyet taşıyor. Ikimiz de buraya bu mesajı getirdik” dedi. Tayvan Cumhurbaşkanı Tsai Ing-wen de ülkesine yönelik askeri tehdidin arttığını sadece Çin karşısında geri adım atmayacaklarını söylemiş oldu. 
Erdoğan, Putin ile görüşecek! Soçi’de 5 eleştiri dosya
ÇİN: ‘CEZALANDIRILACAKLAR’ Çin ise Tayvan adasının çevresini sararak altı sahada gerçek cephane ile hafta sonuna kadar sürecek bir takım askeri tatbikat başlattı. Bu tatbikatları ‘lüzumlu ve haklı’ olarak niteleyen Pekin yönetiminden en sert tepkiyi Çin Dışişleri Bakanı Wang Yi dile getirdi. Wang, “Bu tam bir maskaralıktır. ABD, sözde ‘demokrasi’ adı altında Çin’in egemenliğini ihlal ediyor. Çin’i rahatsızlık edenler cezalandırılacaktır” ifadelerini kullandı.

TAYVAN’DAN SERT TEPKİ
Tayvan Müdafa Bakanlığı, önceki gün 21, dün ise 27 Çin cenk uçağının hava müdafa sahalarını ihlal ettiğini bildirdi. Çin ordusu tarafınca gösterilen koordinatlara gore, Çin tatbikat bölgeleri bazı noktalarda Tayvan kıyı şeridinin 20 kilometre (12 mil) yakınında bulunuyor. Müdafa Bakanlığı Sözcüsü Sun Li-fang dün düzenlemiş olduğu basın toplantısında, “Çin’in tatbikatlarından bazıları (Tayvan’ın) karasularını ihlal ediyor. Bu, internasyonal düzene meydan okuyan irrasyonel bir harekettir” dedi. Japonya, dün Çin’e tatbikatlarla ilgili endişelerini dile getirdi. Cenup Kore de, bölgesel sulh ve istikrarı korumak için diyalog çağrısında bulunmuş oldu. Singapur, Malezya ve Tayvan’dan sonrasında Pelosi dün Cenup Kore’ye geçti.
PELOSİ, TİANANMEN’DE PANKART AÇMIŞTI
ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Pelosi, Tayvan’a ziyaretiyle aniden internasyonal gündemin bir numarasına oturdu. Başkan ve Başkan Yardımcısı’ndan sonrasında ABD Başkanlık Kalıtım Çizgisi’nde üçüncü sırada olan Pelosi, 5 evladı Üniversite yaşlarına ulaştıktan sonra 47 yaşlarında siyasete atıldı.
* Pelosi 1987’de yaşamını kaybeden bir Demokrat parlamenter koltuğu için meydana getirilen seçimi kazanmıştır ve o günden bu yana San Francisco bölgesini Kurultay’de temsil ediyor.

* İtalyan-Amerikan kökenli bir aileden gelen 82 yaşındaki politikacı, üç dönemdir Temsilciler Meclis Başkanı ve Çin’e karşı da katı tutumuyla biliniyor.
* 1991’de Çin ziyareti esnasında mihmandarları atlatıp Tiananmen Meydanı’na gidip üstünde “Demokrasi için ölenler anısına” yazan bir pankart açmıştı. Çin’de 1989 ilkbaharında başkent Pekin’deki Tiananmen Meydanı’nda toplanan demokrasi yanlısı göstericiler askeri müdahale ile bastırılmış, binlerce şahıs ölmüştü.
* Pelosi’nin sonraki yıllarda da Çin yönetimini insan hakları ihlalleriyle suçlayan faaliyetleri devam etti.
NEW YORK TİMES YAZDI: TAYVAN, UKRAYNA OLUR MU
Çin’in hak iddia etmiş olduğu Tayvan ile yaşamış olduğu son kriz, akla Rusya-Ukrayna ilişkisini getirdi. Tayvan ve Ukrayna sorunları birbirine benzese de ayrılan noktaları da var. Amerikan New York Times gazetesinde yer edinen bir analize gore ABD’li yetkililer, Çin’in Ukrayna’yı yakından takip edip Tayvan’da ihtimaller içinde senaryolara karşı plan ve hazırlık yapıyor. Buna gore Rusya da Çin de toprak talebinde bulunuyor. Rusya kara harekâtı başlatmıştı, Çin’in deniz ve hava harekâtı yapması gerekiyor.

TEKNOLOJİ FAKTÖRÜ
Ihtimaller içinde bir Tayvan savaşının da Ukrayna benzer biçimde orta vadeli bir silahlı çatışmaya dönebileceği öngörülüyor. Ek olarak Tayvan’ın mikroçip üretici olması vesilesiyle krizin dünyayı bu kez teknolojik yönden vurabileceği yorumları yapılıyor. Rusya’da Putin yönetimi, Ukrayna’yı tarihsel olarak eski Rus medeniyetinin bir parçası olarak görürken, Tayvan’ın bugünkü statüsü ise Çin’de komünistlerin iktidara geldiği 1949’da rakiplerinin ada olan Tayvan’a çekilmesinden kaynaklanıyor. Komünist önder Mao Zedong’a yenilen Çan Kayşek liderliğindeki Çin Milliyetçi Partisi (Kuomintag) üyeleri, Tayvan’a yerleşip 1912’de kurulan “Çin Cumhuriyeti” iktidarının adada devam edeceğini belirterek bağımsızlık duyuru etmişti. Çin ise Tayvan’ın bu tek taraflı kararını tanımıyor.

Son Dakika Haberler