Toplumsal medya üstünden işlenen suçlarda ne yapabiliriz?

Toplumsal medya üstünden devamlı olarak rahatsızlık ediliyor yada hakarete mi uğruyorsunuz? Tanıdığınız yada tanımadığınız insanoğlu tarafınca tehdit mi ediliyorsunuz? Bu şekilde bir durumda korkmayın, paniğe kapılmayın ve karşı tarafa istediğini vermeyin.
Mesajlaşma ve yazışma uygulamaları üstünden iletişimin ve insanlarla etkileşime geçmenin oldukça rahat ve süratli olması, bireylerin toplumsal medya vasıtasıyla sergiledikleri davranışları önemsemeyip kendilerine ulaşılamayacağı düşüncesi ile hareket etmeleri maalesef bazı sorunlara sebep olmaktadır. Nitekim toplumsal medya üstünden meydana getirilen paylaşımlar, yorumlar, mesajlaşmalar, elektronik postalar daima hukuka uygun olmamaktadır. Doğal ki hukuk düzeni, toplumsal medya üstünden kişilik haklarının ihlal edilmesini de bazı hukuki ve cezai sonuçlara bağlamıştır. Hangi suçlar işlenebilir?
Türk Ceza Kanunu ve öteki çeşitli kanunlarla düzenlenen kabahat tipleri, gelişen ve globalleşen dünyada artık toplumsal medya mecraları üstünden de işlenir hale gelmiştir. Türk Ceza Kanunu’nda yer edinen kabahat tiplerinden kabahat tipinin oluşması için fiziken işlenmesine gerek olmayan suçlar (hakaret, tehdit, cinsel rahatsızlık, dolandırıcılık ve TCK’da kabahat kategorisine giren birçok kabahat benzer biçimde) hem de toplumsal medya üstünden işlenen suçlar kategorisine girmektedir.
Hakaret ve tehdit
Toplumsal medyada işlenen hakaret suçu Türk Ceza Kanunu’nun (TCK) madde 125 hükmüne bakılırsa değerlendirilir ve üç aydan iki yıla kadar hapis yada adli para cezası ile cezalandırılır. Lakin şahıs, cumhurbaşkanına hakaret içerikli paylaşım yapar ise TCK madde 129 ile yargılanır ve bir yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Tehdit suçunda ise failin, tanınmayacak bir anonim hesap kullanımı suçun nitelikli hali olması sebebi ile alacağı ceza iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası olacaktır.
Cinsel rahatsızlık
Cinsel rahatsızlık suçu toplumsal medya suçları arasından en fazlaca işlenen suçlardan biridir. TCK madde 105 suçun oluşumu için fizyolojik teması mecburi görmemiş “cinsel amaçlı olarak rahatsızlık etmek” fiilini kafi bulmuştur. Buna dayanarak diyebiliriz ki; bir kişiye toplumsal medya üstünden cinsel içerikli sözler söylemek yada görüntü paylaşmak vb. eylemler cinsel rahatsızlık suçunu oluşturacaktır.
Evlatların cinsel istismarı ve müstehcenlik
Evlatları müstehcen görüntü, ses ya da yazıya maruz bırakmak veyahut müstehcen görüntü, ses ya da yazı içeren ürünlerde evlatları kullanmak TCK madde 226’da müstehcenlik suçu olarak tanımlamıştır. Çocuğun cinsel istismarı ise TCK madde 103’de vücut bulmuştur.
Dolandırıcılık
Bilhassa COVID-19 sebebi ile internetten alışverişin artması dolandırıcılık suçunun toplumsal medya yardımı ile işlenme sayısında gözle görülür bir artışa sebep olmuştur. Failin, bilişim sistemlerinden, basın ve gösterim araçlarının sağlamış olduğu kolaylıktan yararlanması suçun nitelikli halini oluşturacak ve fail üç yıldan on yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılacaktır.
Toplumsal medya vasıtasıyla ile işlenen suçlara maruz kalan mağdur neler yapabilir?
Toplumsal medya vasıtasıyla işlenen suçlarda, kişisel hakları ihlal edilenler, Cumhuriyet Savcılığı’na, güvenlik yada jandarma karakollarına, Siber Suçlar Şube Müdürlüğüne yada CİMER’e başvuruda bulunularak soruşturma yapılmasını sağlayabilirler. Kamuyu ilgilendiren mevzularda soruşturma ise savcılıklar yada bu mevzuda yetkili ve görevli kurumlar tarafınca da yakınma olmaksızın kendiliğinden başlatılabilir.
Savcılığın yapacağı soruşturma neticesinde; meydana getirilen araştırma sonucu kafi kanıt sağlanamazsa takipsizlik sonucu verilebilir yada ceza davası açılıp mahkeme kovuşturma süreci başlayabilir.
Mahkeme yapacağı yargılama neticesinde; şahıs hakkında beraat yada cezalandırmaya karar verebilir yada vereceği cezanın şartları oluşmuşsa adli para cezasına çevirebilir. Kişinin alacağı cezayı erteleyebilir yada hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verebilir.
Bilhassa ABD menşeili uygulamalar suçun niteliğine bakılırsa tam ve süratli yanıt vermeyebiliyor. Bu da soruşturmanın uzamasına ve bir çok süre gerçek failin bulunmasını güçleştirmektedir.
Sadece kullanılan toplumsal medya hesabı şüpheye yer vermeyecek şekilde kişiye aitse yada usulüne uygun meydana getirilen arama neticesinde kişinin üstünde, otomobilinde, evinde yada işyerinde kullandığı bilgisayarda, akıllı cep telefonunda, tabletinde vb. bir elektronik aygıt üstünde şifresi girilmiş paylaşıma hazır bir halde çıkarsa uygulamada bu toplumsal medya hesaplarının ilgili kişiye ilişkin olduğu yada onun tarafınca kullanıldığı kabul edilmektedir. Bu durumda yurtdışı yada yurtiçindeki toplumsal medya şirketi temsilcileriyle yazışma yapılmaksızın soruşturma süreci tamamlanabilmektedir.
Yakınma süreci iyi mi aşama kaydediyor?
Toplumsal medyada işlenen suçlar soruşturması zorluk derecesi yüksek kabahat tiplerindendir. Cezalandırmada en mühim etken olan kanıt toplama süreci sancılı bir süreçtir. Şu an uygulamada ilk olarak mağdurların ekran kaydı alması soruşturmanın en süratli şekilde ilerlemesini sağlamaktadır. Bu şekilde failin anonim olmaması halinde kim olduğuna dair ipucu bulunmaktadır. Anonim olması halinde dahi savcılık yürüteceği soruşturma ile hesabın gizli saklı olan kişisel bilgilerinden faile ulaşabilmektedir. Failin, kabahat işlediğine dair delili silme durumu olması sebebi ile mağdurların ekran kaydı almak mevzusunda süratli olmaları ehemmiyet taşımaktadır. Bir başka yol ise, failin bilgisayar, telefon vb. bilişim sistemlerinin incelenmesidir. Bunun için ise Barış Ceza Hakimliği’nden izin alınması gerekmektedir.
 
 
 
 
 

Son Dakika Haberler